تاریخ انتشار : چهارشنبه، 26 ارديبهشت ماه، 1397

مخاطب سردرگم در بازار «شاهنامه»فروشی/ نسخه‌هایی که تنها زینت منازل می‌شوند!

‌‌‌‌‌ "آباد سبز":خبرگزاری فارس - گروه کتاب و ادبیات: حکیم ابوالقاسم فردوسی، نامی که مساوی با حماسه و زبان فارسی است. شاعری بلندآوازه که با اثر گرانسنگش (شاهنامه) کاخی بلند از نظم بنا کرده است.پی افکندم از نظم کاخی بلندکه از باد و باران نیابد گزندنَمیرم از این پس که من زندهامکه تخم سخن را پراکندهاماما به بهانه سالگرد گرامیداشت حکیم پارسیگو ابوالقاسم فردوسی سوالاتی را طرح میکنیم تا شاید به بهانه یافتن پاسخ آنها اندکی تامل کنیم. شاعری که اغلب ایرانیان به بودن نام او در تاریخ ادبیات فارسی افتخار میکنند و هرکس یک مرتبه گذرش به دیار خراسان افتاده باشد حتما برای گرفتن عکس یادگاری هم شده سری به ولایت طوس مدفن شاعر بلندآوازه ایران زمین زده است.اما این سوال را میتوان پرسید که چند درصد از زائران مدفن شاعر بلندآوازه ایران زمین که عجم زنده کرده شاهنامه این شاعر را خواندهاند و با قصص و حماسههای او انس دارند، هرچند شاید این پرسش چندان دقیق نباشد زیرا ممکن است بسیاری شاهنامه فردوسی را در خانه و کتابخانههای خود داشته باشند ولی بهرهای از اشعار حکمتآمیز این شاعر بلندآوازه نبرده باشند، اما در هر صورت میتوان با این پرسش و پاسخهای آن، پرسشهای بعدی را طرح کرد و به نتیجهگیری رسید. در هر صورت این از مظلومیت چهرههای ادبی است که در میان عموم جامعه آنطور که حقشان است معرفی نشدهاند و اغلب تصوری معوج و کاریکاتوری دارند که در این بین باید سیستم آموزشی و رسانههای جمعی را در ناشناس ماندن مفاخر مقصر دانست.قبل از اینکه پرسش بعدی را مطرح کنیم در پایگاه اطلاعرسانی سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران جستجویی در بخش منابع میکنیم. در جستجویی ساده با کلیدواژه شاهنامه فردوسی آماری قریب به 1500 رکورد در این پایگاه به چشم میآید که ثبت شده است.حال باید از مدیران متولی در وزارت ارشاد و هر دستگاه فرهنگی دیگری این سوال را پرسید، با توجه به اینکه ناشر هیچگونه حقالتالیفی برای انتشار اشعار فردوسی نمیپردازد و غیر از نسخی که اساتید بزرگ ادبیات فارسی آن را تصحیح کرده و مقدمهای بر آن نوشتهاند، باقی که به صورت نفیس چاپ و منتشر میشوند و ناشر زحمتی زیادی برای آمادهسازی آنها نکشیده، چرا هزینهای از ناشر برای ترویج و گسترش فردوسی در جامعه فرهنگی اخذ نمیشود، این مسئله در مورد دیگر شعرا و حتی متون دینی نیز صادق است، ناشرانی که کتب نفیس حافظ، سعدی و حتی قرآن و نهجالبلاغه را منتشر میکنند و هزینهای بابت حقالتالیف پرداخت نمیکنند، در صورتی که میتوان با دریافت سهمی از پشت جلد به نفع هنر و هنرمندان همان حوزه این مبالغ را خرج کرد. در حالی که گردش مالی کتب نفیس کم نیست و میتواند رقم قابل توجهی باشد و با تدبیری هوشمندانه میتوان از نام و آوازه شاعری در مرتبه فردوسی به نفع خودش در روزگار شبکههای اجتماعی هزینه کرد.در کنار بیش از 1500 رکورد در پایگاه کتابخانه ملی، بد نیست سری به کتابفروشیها بزنیم تا با تعدد نسخ مختلف در قطعهای مختلف شاهنامه روبهرو شویم، حال در این میان این پرسش مطرح میشود که مخاطب چطور باید به یک نسخه قابل اعتماد دسترسی پیدا کند؟نسخهای که توضیحات لازم برای یک فرد عادی (منظور فردی است که برای پژوهش و تحقیق شاهنامه نمیخواند) داشته باشد تا بتواند از شاهنامه به عنوان یک میراث مکتوب بهره ببرد. این نیز دیگر مسئلهای است که مخاطب عادی با آن دست و پنجه نرم خواهد کرد. به تعبیری باز هم در اینجا کوتاهی رسانهها و نخبگان در معرفی نسخهای که مخاطب عام میتواند از آن استفاده کند را شاهد هستیم. این مسئله در دیگر حوزههای فرهنگی نیز متداول است و نخبگان کمتر به سلیقه و خواست عمومی توجه میکنند و در توصیههایشان اغلب حجابی از خود در برابرشان قرار دارد و همین سبب میشود نتوانند با شناخت دقیق از مخاطب، توصیههایی داشته باشند و اغلب برای مخاطبی در سطح خویش پیشنهادهایی ارائه میکنند. از این رو وقتی یکنفر برای تهیه یک نسخه از شاهنامه به بازار مراجعه میکند با بازاری آشفته روبهرو میشود که دست و دل خریدار را میلرزاند، زیرا در کنار قیمتهای غیرمنطقی بعضی آثار (به خاطر نفیس بودن برخی از آنها)، غیرکاربردی بودن آنها نیز دلیلی برای سردرگمی مخاطب است.کاربردی بودن یک نسخه مسئلهای است که اغلب شاید حین تهیه یک اثر به آن بیتوجه هستند از این رو مشاهده شده پس از خریداری کردن برای مثال یک نسخه شاهنامه تبدیل به اثری تزیینی در منازل شده است.در مجموع شاید به بهانه سالروز گرامیداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی بد نباشد، پرسشهایی از این دست را مطرح کرد. زیرا اغلب از سوی نخبگان شنیده میشود که عموم مردم نسبت به مفاخر فرهنگی بیتوجه هستند، اما این فراموش میکنیم که چقدر نخبگان از برج عاج خود فرود آمدهاند و با مردم گفتوگو کرده و آنها را با شیرینیهای حماسههای فردوسی آشنا کردهاند. البته این به معنای کارنکردن در حوزههای عمیق و ویژه قشر نخبه نیست اما لازم است گاهی نخبگان مورد وثوق جامعه با آنها به زبان خودشان سخن بگویند تا منزلت و جایگاه شخصیتی مانند فردوسی بیش از گذشته برایشان آشکار شود.انتهای پیام/

 


شما می توانید مطالب و تصاویر خود را به آدرس زیر ارسال فرمایید.
abadsabz1@gmail.com
info@abadsabz.ir
مرتبط باموضوع
 نگاه متفاوت «ویزیت» به خطاهای پزشکی  [ يكشنبه، 26 فروردين ماه، 1397 ]
 «سیانور» یک فیلم تاریخی بی طرف است  [ دوشنبه، 10 خرداد ماه، 1395 ]
نظر
 
نام (ضروری): 
نظر:
کد امنیتی
کد امنیتی

  [ بازگشت ]
 
امتیاز دهی به مطلب
انتخاب ها

 گرفتن پرينت از اين مطلب گرفتن پرينت از اين مطلب

 ارسال به دوستان ارسال به دوستان

 گزارش این پست به مدیر سایت گزارش این پست به مدیر سایت

اشتراک گذاري مطلب
تبلیغات
آباد سبز
آباد سبز